P0401 ve P0402 EGR akış kodları ne anlama gelir
P0401 EGR akışının beklenenden az, P0402 beklenenden fazla olduğunu söyler; ikisi aynı ölçümün iki yönüdür. Kurumla tıkanan valf ve kanal P0401'e, açık takılan valf P0402'ye yol açar; geri besleme sensörü de aynı kodu verebilir.
EGR (egzoz gazı geri devri) sistemi, egzozun bir kısmını emişe karıştırarak yanma sıcaklığını ve NOx oluşumunu düşürür (CAR). P0401 ve P0402 bu akışın beklentiden sapmasını iki yönde bildirir. Saab'ın 9-5 dizel servis bilgisine göre P0401'de beyin valfin açılmasını komut etmiştir ama akış kalibre edilmiş miktarın altında kalmıştır: yetersiz akış. P0402'de valf kapalı olmalıyken akış kalibre edilmiş miktarın üstündedir: aşırı akış (Saab servis bilgisi).
Beyin akışı nasıl anlıyor
Akış çoğu zaman doğrudan ölçülmez, başka bir sinyalden çıkarılır. Saab prosedüründe bu sinyal MAF okumasıdır: EGR açıldıkça silindirlere giren taze hava azalır, kapanınca artar. Bazı sistemlerde emme basıncı (MAP) ya da EGR hattındaki fark basınç sensörü bu işi görür. Kaliforniya yönetmeliği, akışın üretici değerinden emisyonu sınırın üstüne çıkaracak kadar sapmasının önceden tespit edilmesini ister; geri beslemeli sistemde beynin ayar sınırına dayanıp akışı artıramaması, geri beslemesiz sistemde akış beklenirken hiç akış görülmemesi de arıza gerekçesi sayılır (yönetmelik metni).
Bunun pratik sonucu şu: kod her zaman valfi suçlamaz. Geri bildirim sinyalini veren sensör hatalıysa valf sağlam olsa da kod yazılabilir.
P0401: akış gelmiyor
Yetersiz akışın en sık nedeni kurum birikimidir: kurum valfi, EGR kanallarını ve emme tarafını kaplar, valf sıkışır ya da kanal daralır. Diğer nedenler gevşek elektrik bağlantısı ya da valf konum sensörü, vakumla çalışan valflerde vakum kaçağı, ısıyla çarpılma ve kalitesiz yakıttan artan kurumdur. Dizelde kurum yükü ağır olduğundan arıza çok daha sık görülür; çoğu dizelde valfin yanında bir EGR soğutucusu da bulunur ve valfle aynı dönemde bozulabilir (CAR).
Sitedeki Fiat 1.3 Multijet kaydı kısa mesafe şehir kullanımında EGR valfi ve emme manifoldunun kurumla kaplandığını, belirti olarak P0401, güç kaybı ve acil durum modunun görüldüğünü yazıyor. Toyota 1.4 D-4D kaydında da EGR gazı kısa mesafe sürüşte kurumla birikiyor ve valf takılı kalıyor; yani örüntü marka değiştirse de aynı.
P0402: akış kesilmiyor
Valf açık takılırsa rölantide taze havanın yerini egzoz gazı alır. Rölanti bozulur, performans düşer ve motor stop edebilir; CAR dergisi valfin açık ya da kapalı takılmasının rölanti bozukluğu ve stop etmeyle sonuçlanabileceğini yazıyor (CAR). Her P0402 valften gelmez: valfi doğru kapatan beyin, akışı yanlış okuyorsa da bu kodu yazar. Bu yüzden geri besleme sensörü valfle birlikte sınanmalıdır.
Valfi komutla sınamak: bir servis prosedürü nasıl ilerliyor
Saab'ın dizel 9-5 prosedürü şu sırayı izliyor. Önce başka kod olmadığı doğrulanır. Sonra emme ve şarj havası hortumlarında, egzozda ve turboda kaçak ya da tıkanıklık, hava filtresinde tıkanıklık aranır. Ardından motor rölantideyken tarayıcıdan EGR valfine %95 açılma komutu verilir ve MAF okumasının 5 g/s'nin altına inmesi beklenir; %5 komutunda MAF'ın 14 g/s'nin üstüne çıkması beklenir. Değerler tutmuyorsa valf değiştirilir, kod yine sürüyorsa motor beyni (Saab servis bilgisi).
Bu sayılar o motora özeldir, başka motorda geçerli değildir. Geçerli olan mantık: valf açılınca MAF'ın ölçtüğü taze hava düşmeli, kapanınca yükselmelidir. Test MAF'ın sağlam olduğunu varsayar; kirli ya da hatalı bir MAF bu testi de yanıltır.
Temizlik mi değişim mi
CAR dergisi hafif kurum birikiminde temizliği, valf sıkışmışsa ya da fazla hasarlıysa değişimi öneriyor (CAR). Valf temizlendikten sonra kod geri geliyorsa şunları sorgula: valfin ardındaki kanalda ya da emme manifoldunda kalan birikim, geri besleme sensörü, kısa mesafe kullanım alışkanlığı. Sitedeki kayıtlarda kurum yalnızca valfte değil, kanalda ve emme manifoldunda da birikiyor; yalnızca valfi temizlemek bu birikimi gidermez.
EGR kodu tek başına gelmez
Sitede başlığında EGR geçen arıza kayıtlarının yarısından fazlası DPF tıkanmasıyla birlikte anılıyor, beşte biri kadarı ise EGR soğutucusu sızıntısı ya da arızası. Fiat 1.3 Multijet kaydı mekanizmayı şöyle özetliyor: valf kurumla takılınca DPF de çabuk tıkanıyor. P0401 gören bir dizelde bu yüzden filtre doluluğu da okunmalı; filtrenin neden dolduğu DPF yazısında anlatılıyor.
Soğutucu tarafında belirti kod değil, soğutma suyu kaybıdır. Astra J 1.6 CDTI kaydında EGR soğutucusu çatlayınca soğutma suyu eksiliyor, beyaz duman ve tatlımsı koku çıkıyor. Dizel alırken EGR kodu kadar genleşme kabı seviyesine bakmak bu yüzden yerindedir.
İptal edilmiş EGR
EGR'yi mekanik olarak kapatmak ya da yazılımla devre dışı bırakmak kod ve tıkanma derdini bitirmiş gibi görünür, ama NOx'u düşüren üretim donanımını devre dışı bırakır. Egzoz Gazı Emisyonu Kontrolü Yönetmeliği'ndeki, imalatında bulunan egzoz gazı emisyon kontrol sisteminin standartlara uygunluğuna bağlı idari para cezası hükmü bu durumda da gündeme gelebilir; ayrıntısı ve sınırları DPF yazısında var. İkinci el dizel alırken satıcıya “EGR ya da DPF iptali yapıldı mı” diye sormak bu yüzden yerindedir.